Invoering herziening kwalificatiestructuur

Handreiking: Stappenplan en raamwerken examens keuzedelen

01-05-2017

Handreiking: Stappenplan en raamwerken examens keuzedelen

Ieder keuzedeel moet geëxamineerd worden. Zodra binnen een mbo-school met een keuzedeel gestart wordt, dient ook het besluit genomen te worden hoe de examens er uit komen te zien:
- wordt samen met andere scholen examens geconstrueerd
- wordt in eigen beheer exameninstrumenten geconstrueerd

Waarvoor zijn de handreikingen bruikbaar?
Wanneer uw school ervoor kiest om zelf (of samen met een aantal scholen) een examen te construeren, kunt u gebruik maken van de handreikingen. Want, hoe construeert u examens die niet alleen inhoudelijk van goede kwaliteit zijn, maar ook haalbaar en beheersbaar zijn? De handreikingen helpen u bij het maken van keuzes en het verantwoorden daarvan. Daarnaast zijn er raamwerken ontwikkeld, die u kunt gebruiken als leeg format om daarin het examen te ontwikkelen.

Hoe zijn de handreikingen te gebruiken?
Het stappenplan en de raamwerken bestaan uit een set van documenten voor het construeren van keuzedeel-examens:

A. Stappenplan en verantwoordingsdocument: van keuzedeel tot examenplan
Het document helpt bij het nemen en onderbouwen van een weloverwogen beslissing voor een examenvorm passend bij de inhoud van het keuzedeel, rekening houdend met de haalbaarheid en uitvoerbaarheid.
B. Raamwerken examen
Voor de meest voorkomende examenvormen in het mbo zijn vijf lege voorbeeldraamwerken ontwikkeld. Ieder raamwerk bevat alle onderdelen en tips om te komen tot een volledig examen.
C. Naslagwerk examenvormen mbo 
Dit naslagwerk beschrijft de meest voorkomende examenvormen in het mbo. Het geeft antwoorden op vragen als: wanneer zet u een portfolio-examen in en waarmee houdt u zoal rekening als u een praktijkexamen inzet? Het naslagwerk kan helpen bij het maken van een keuze voor een bepaalde examenvorm.
D. Dilemma’s & oplossingen examineren keuzedelen
Niet ieder keuzedeel is eenvoudig te vertalen naar een examen. Dit document geeft een overzicht van de meest voorkomende dilemma’s en biedt ter inspiratie oplossingsrichtingen.

Hoe is dit alles tot stand gekomen en wat is het vervolg?
CINOP heeft de handreiking in opdracht van de MBO Raad ontwikkeld in samenwerking met een grote groep betrokkenen vanuit de scholen en met van IVA Onderwijs, Bureau ICE, het Servicepunt Examinering en Cito. Daarnaast heeft ROC van Amsterdam / ROC van Flevoland de basis gelegd voor de vijf raamwerken voor examenvormen. In november 2016 en december 2016 vinden er twee werkbijeenkomsten plaats waar constructeurs het stappenplan en de raamwerken uitproberen. Op basis daarvan worden de handreikingen bijgesteld en worden voorbeeldexamens gemaakt.

Landelijke afspraken
In de Examenagenda mbo hebben mbo-scholen met elkaar en OCW afgesproken in principe examens in te kopen. Een overzicht van in te kopen keuzedelen vindt u hier. Echter, voor een groot aantal keuzedelen bestaat nog geen in te kopen examen. In dat geval construeert een school zelf examens. Ook daarvoor hebben mbo-scholen gezamenlijk afspraken gemaakt. De collectieve afspraken voor construeren en vaststellen van examens vindt u op de website van de MBO Raad. Om scholen en examenleveranciers te ondersteunen bij het construeren van examens zijn handreikingen ontwikkeld.